سدیم کربنات (Na2CO3) یک ماده شیمیایی با فرمول شیمیایی Na2CO3 است. این ماده یک نمک سفید و بی بو است که به صورت کریستالی یا پودر وجود دارد. سدیم کربنات یک ماده قلیایی است و در آب حل می شود.
خرید سدیم کربنات
برای خرید آنلاین سدیم کربنات با بهترین قیمت و تضمین کیفیت از بهترین برندهای موجود بازار از فروشگاه معتبر ایآز بازدید نمائید
فهرست مطالب
نگاهی به تاریخچه سدیم کربنات
سدیم کربنات از زمان های قدیم شناخته شده است. این ماده در مصر باستان برای تهیه مومیایی ها و در روم باستان برای تولید شیشه استفاده می شد.
در قرن دهم، دانشمندان عرب روشی برای تولید سدیم کربنات از خاکستر گیاهان را کشف کردند. این روش به نام فرآیند سولفات سدیم شناخته می شود. در این روش، خاکستر گیاهان با آب مخلوط می شود و سپس با سولفات سدیم واکنش داده می شود.
در قرن نوزدهم، روش دیگری برای تولید سدیم کربنات به نام فرآیند آمونیاک توسعه یافت. در این روش، سنگ آهک با آمونیاک واکنش داده می شود و سپس با دی اکسید کربن واکنش داده می شود.
امروزه، سدیم کربنات به طور عمده با استفاده از فرآیند آمونیاک تولید می شود.
ساختارمولکولی سدیم کربنات
ساختار مولکولی سدیم کربنات به صورت زیر است:
Na+
CO32-
در این ساختار، یون سدیم (Na+) در مرکز قرار دارد و دو یون کربنات (CO32-) به آن متصل هستند. یون کربنات از یک اتم کربن مرکزی تشکیل شده است که به دو اتم اکسیژن متصل است. هر اتم اکسیژن با یک اتم کربن دیگر نیز پیوند دارد.
ویژگی های فیزیکی و شیمیایی سدیم کربنات
| ویژگی | مقدار |
|---|---|
| فرمول شیمیایی | Na2CO3 |
| شکل ظاهری | پودر سفید |
| چگالی | 2.54 گرم بر سانتی متر مکعب |
| دمای ذوب | 851 درجه سانتیگراد |
| دمای جوش | 1484 درجه سانتیگراد |
| حلالیت در آب | 120 گرم در 100 میلی لیتر آب در دمای 20 درجه سانتیگراد |
| pH | 11.1 |
| جرم مولی | 105.99 گرم بر مول |
| نقطه انجماد | 58 درجه سانتیگراد |
| فشار بخار | 0.0000176 میلی متر جیوه در دمای 20 درجه سانتیگراد |
| انحلال در الکل | حل نمی شود |
| انحلال در اتر | حل نمی شود |
| انحلال در استون | حل نمی شود |
| انحلال در کلروفرم | حل نمی شود |
| واکنش با اسید | تولید گاز کربن دی اکسید می کند |
روش تولید سدیم کربنات
سدیم کربنات به طور طبیعی در معادن سدیم کربنات یافت می شود. این ماده همچنین می تواند از طریق واکنش بین سدیم هیدروکسید و دی اکسید کربن تولید شود.
روش های تولید سدیم کربنات عبارتند از:
- روش Solvay
این روش یکی از رایج ترین روش های تولید سدیم کربنات است. در این روش، دی اکسید کربن به محلول آبی آمونیاک و نمک خوراکی اضافه می شود. این واکنش باعث تشکیل سدیم بی کربنات می شود. سدیم بی کربنات سپس با کلرید کلسیم واکنش داده و سدیم کربنات و کلرید آمونیوم تولید می کند. کلرید آمونیوم با حرارت دادن تجزیه می شود و آمونیاک و کلر آزاد می کند. این واکنش به صورت زیر انجام می شود:
NaCl + NH3 + CO2 → NaHCO3 + NH4Cl
NaHCO3 + CaCl2 → Na2CO3 + CaCl2 + H2O
NH4Cl → NH3 + HCl
- روش Leblanc
این روش یک روش قدیمی برای تولید سدیم کربنات است که امروزه منسوخ شده است. در این روش، سنگ آهک با اسید سولفوریک واکنش داده و سولفات کلسیم و دی اکسید کربن تولید می کند. سولفات کلسیم سپس با سدیم کلرید واکنش داده و سدیم کربنات و کلرید کلسیم تولید می کند. این واکنش به صورت زیر انجام می شود:
CaCO3 + H2SO4 → CaSO4 + CO2 + H2O
CaSO4 + 2 NaCl → Na2SO4 + CaCl2
- روش Solvay اصلاح شده
این روش یک روش بهبود یافته از روش Solvay است. در این روش، از آمونیاک آمین شده به جای آمونیاک استفاده می شود. این کار باعث افزایش راندمان تولید سدیم کربنات می شود.
- روش تولید سدیم کربنات از مواد ضایع