اکسید سرب(لیتارژ) نام لاتین Litharge نوعی ماده معدنی می باشد که با نام های مختلفی نظیر اکسید پلمپ، اکسید سرب با نام لاتین Lead Oxide، اکسید سرب زرد با نام لاتین Plumbous Oxide و مونوکسید سرب با نام لاتین Lead Monoxide در صنعت مشهور است.

در واقع اگر ماسیکوت را ذوب کرد و سپس با سرد شدن متبلور شود، لیتارژ بدست می آید. این محصول شیمیایی در ساختار خود یک عدد عنصر سرب با نماد شیمیایی Pb و یک عدد عنصر اکسیژن با نماد شیمیایی O دارد. فرمول شیمیایی لیتارژ به صورت PbO می باشد. در ساختار لیتارژ حدود ۹۳ درصد سرب و حدود ۷ درصد اکسیژن وجود دارد.

لیتارژ از کلمه Lithargyrus گرفته شده است که خود از ترکیب دو کلمه لیتوس به معنای سنگ و آرگوروس به معنای نقره گرفته شده است. ریشه اصلی کلمه لیتارژ به ماهیت اصلی آن باز می گردد. در واقع  لیتارژ از تصفیه مواد باقی مانده نقره تولید می شود.

همچنین در فارسی کهن لیتارژ با نام مردار سنگ، مردار سنج و مردا سنگ مشهور بوده است.

در ادامه این مقاله تمامی اطلاعات لازم در رابطه با این محصول شیمیایی را مطالعه خواهید کرد.

logo-svg-eaz

خرید اکسید سرب(لیتارژ)

برای خرید آنلاین اکسید سرب(لیتارژ) با بهترین قیمت و تضمین کیفیت از بهترین برندهای موجود بازار از فروشگاه معتبر ای‌آز بازدید نمائید

فهرست مطالب

تاریخچه-اکسیدسرب

تاریخچه اکسید سرب(لیتارژ)

اکسید سرب(II) (لیتارژ) یکی از قدیمی‌ترین ترکیبات شیمیایی شناخته شده توسط انسان است. شواهدی وجود دارد که نشان می‌دهد این ماده در حدود 6000 سال قبل از میلاد در مصر باستان استفاده می‌شده است. در آن زمان، لیتارژ برای تولید رنگ‌های قرمز و نارنجی استفاده می‌شد.

اولین توصیف لیتارژ در نوشته‌های یک دانشمند یونانی به نام تالس می‌باشد. تالس در حدود 600 سال قبل از میلاد زندگی می‌کرد. او در نوشته‌های خود از لیتارژ به عنوان یک ماده معدنی زرد رنگ یاد می‌کند.

در قرن اول میلادی، دانشمند رومی به نام پلینیوس نیز از لیتارژ نام برده است. پلینیوس در نوشته‌های خود از لیتارژ به عنوان یک ماده سفید رنگ یاد می‌کند.

فلز سرب چیست؟

از آنجایی که لیتارژ، اکسید فلز سرب است، بهتر است اطلاعاتی بیشتر در رابطه با این فلز داشته باشید.

سرب یک فلز براق و بسیار نرم است که رنگ خاکستری مایل به آبی دارد. از سرب بیشتر در تولید باتری های اتومبیل ، ساخت مهمات ، تولید محصولات فلزی و دستگاه هایی برای محافظت از اشعه ایکس استفاده می شود.

سرب یکی از چهار فلز سنگینی است که بیشترین تاثیرات مخرب را بر سلامت انسان دارد و می تواند از طریق جذب غذا (۶۵٪) ، آب (۲۰٪) و هوا (۱۵٪) وارد بدن انسان شود. مواد غذایی مانند میوه ، سبزیجات ، گوشت ، غلات ، غذاهای دریایی ، نوشابه و شراب ممکن است حاوی مقادیر قابل توجهی سرب باشند. دود سیگار نیز حاوی مقادیر کمی سرب است.

در طول تاریخ سرب برای افزایش سرعت خشک شدن رنگ ، افزایش دوام ، حفظ ظاهر تازه و مقاومت در برابر رطوبت که باعث جلوگیری از زنگ زدگی و خوردگی می شود به فرمولاسیون رنگ ها اضافه می شود. با این حال ، هنگامی که کارشناسان بهداشتی متوجه خطرات قرار گرفتن در معرض سرب شدند ، در سال ۱۹۷۸ استفاده از سرب به عنوان افزودنی در رنگ ها ممنوع شد.

همچنین استفاده از سرب به دلیل اثرات مخرب بر محیط زیست و سلامت انسان از سال ۱۹۹۶ در بسیاری از کشورها به عنوان افزودنی بنزین ممنوع شده است.

مشخصات فیزیکی و شیمیایی اکسید سرب(لیتارژ)

لیتارژ یا مونوکسید سرب  (PbO) پودری زرد رنگ یا مایل به قرمز، بی بو، سنگین، خاکی و نامحلول در آب است که عمدتا در تولید تثبیت کننده های سرب (استریات سرب)، سفالگری، شیشه سرب و رنگ استفاده می شود. این ترکیب به شکل پودر و گرانول تولید می شود.

اکسید سرب(II) یک اکسید بازی است. این ماده با آب واکنش داده و هیدروکسید سرب(II) تولید می‌کند:

PbO + H2O → Pb(OH)2

اکسید سرب(II) با اسیدها واکنش داده و نمک‌های سرب(II) تولید می‌کند:

PbO + 2HCl → PbCl2 + H2O

لیتارژ در آب نامحلول است اما در موادی نظیر اسیدها و بازها حل می شود. همچنین دراسید هیدروکلریک  و اسید سولفوریک و اسید نیتریک نیز محلول است.

 

اکسید-سرب
مشخصهمقدار
فرمول شیمیاییPbO
جرم مولی223.20 g/mol
ساختار کریستالیچهار ضلعی
نقطه ذوب888 °C
نقطه جوش1620 °C
چگالی9.75 g/cm³
حلالیت در آبنامحلول
حلالیت در اسیدهامحلول
حلالیت در بازهامحلول
رنگزرد یا نارنجی
بوبدون بو
pH13.2 (100 گرم لیتارژ در 1 لیتر آب)
سمی بودن